Door Wim Jellema
Ik ben naar de PC geweest. Als “Frys om útens” klopt mijn Friese hart al wanneer ik de grens van Fryslân passeer. Ik overnacht de avond van tevoren bij mijn heit, zodat ik in de Leeuwarder Courant kan lezen welke parturen er meedoen. Ik zie dat mijn favoriet Tjisse Steenstra al in de tweede ronde mogelijk tegen de koning van vorig jaar moet uitkomen.
De volgende ochtend kom ik nog net op tijd in Franeker aan om de koets met Marten Bergsma, de Koning van 2025, erin het Sjûkelân op te zien gaan. Mijn borst zwelt daarna bij het zingen van het Friese volkslied. Ik heb een veldkaartje, maar kan de eerste twee rondes zittend genieten van het spel en de entourage. De sfeer is gemoedelijk, ik maak praatjes met wildvreemden over hun PC-beleving. Veel kinderen, jongens en meisjes, rond het veld.
Geen reclame rondom het veld, houten telegrafen waarop de stand bijgehouden wordt, de leden van de PC die in zwarte jacqueten met hun echtgenotes in de ereloge zitten. Wanneer je de camera’s, de TV-schermen van Omrop Fryslân en de mobiele telefoontjes even wegdenkt, waan je je zo 50 jaar terug in de tijd. Chauvinisme en nostalgie heersen op de vijfde woensdag van juli in Franeker.
Ik tref er Ate, de jongere broer van mijn mem. Als (voormalig) kaatsjournalist kent hij iedereen en iedereen kent hem. Door hem ben ik ook fan van Tjisse geworden. Ate bewondert hem mateloos. Niet alleen als kaatser, maar ook als persoon. De flegmatieke bakker uit Bitgummole – zo leert Ate mij- heeft nooit last van druk. Natuurlijk wint Tjisse met overmacht en natuurlijk wordt hij de koning.
Kortom een perfecte dag.
En toch knaagt er wat. Leuk al die tradities, maar die zijn ook wel verstikkend. Ate heeft lang -zonder succes- gestreden dat naast de Friese vlag er ook een de LHBTQ-vlag mocht hangen. Dat is een brug te ver voor dit bestuur. De kaatsers heten Minnesma, Hiemstra, Nanninga en Folkertsma. Maar geen één heet er Benali, Demir of Sjevtjsenko. Langs het veld zie ik niemand met een migratie-achtergond. Ik begrijp dat er ook een vrouwelijke versie van de PC is (op 19 augustus in Weidum), maar die staat ver in de schaduw van dit ‘Wimbledon van het kaatsen’ in Franeker. Kortom: een erg inclusief feestje is het niet.
En dat is zonde. Er wonen zo’n 70.000 mensen met een migratie-achtergrond in Friesland (ruim 11% van de bevolking). Daar moet ook veel kaatstalent tussen zitten. Op het net zo traditionele Wimbledon strijden vrouwen en mannen wel samen in één toernooi. Waarom kan dat niet op de PC?
Volgend jaar ga ik vast weer naar de PC. Ook dan wordt het ongetwijfeld weer een prachtige dag. Maar ik droom van een PC ergens in de nabije toekomst waarin bij de dames in de finale Meryem Yilmaz op een stand van 5-5 en 6-6 een boppeslach slaat. In die droom wint bij de mannen het partuur Tahiri, Steenstra en Lyklema. Pyter Lyklema wordt uitgeroepen tot koning. Uit handen van PC-voorzitter Jetske Stienstra krijgen Meryem en Pyter de zilveren bal en de krans omgehangen. Pyter wordt daarna omringd door zijn vrienden en familie en krijgt een dikke zoen op zijn lippen van zijn vriend Mohammed.