Allerliefste Tina,
Soms gebeuren er dingen die je eigenlijk niet voor mogelijk had gehouden. Uiteraard ga ik je niet telkens vermoeien met mijn verbazing over het Leeuwarder Sufferdje – zo boeiend is dat krantje nou ook weer niet – maar vandaag zag ik er toch weer een commentaar, dat ik dacht: de gekte heeft daar nu echt toegeslagen.
Een huilerig hoofdartikel waarin Monsieur le Journal hoogstzelve z’n beklag doet over slecht bereikbare voorlichters. De krant heeft zich daar kennelijk afhankelijk van gemaakt! Zoals van bezorgers die zich geregeld verslapen.
Wat is de taak van een voorlichter? Zijn voornaamste taak bestaat er in zijn opdrachtgever uit de wind te houden. Voorlichters zijn geen journalisten. In journalistieke kring worden zij niet voor niks aangeduid als voorliegers. Zij moeten recht praten wat krom is, dat is hun belangrijkste missie. Komt hun bedrijf of organisatie publicitair in slecht weer, gebeuren er ongelukken of gaat het anderszins fout met kans op reputatieschade, dan is het aan de voorlichters om die schade voor de firma, of overheidsinstantie, zoveel mogelijk te beperken. Daar worden zij voor betaald.
Voorlichters pappen daartoe aan met journalisten, van wie de echte professionals zich daardoor uiteraard niet van de wijs laten brengen. Het zijn de spindokters in de marge van het journalistieke speelveld: voorlichters zijn de communicatie- en PR-adviseurs die als hoofdtaak hebben het beleid en vooral het imago van hun opdrachtgevers zo gunstig mogelijk in de media te presenteren. Dat geldt voor de politie, bijvoorbeeld, maar ook voor gemeentelijke woordvoerders, of voor de officiële zegslieden van bedrijven tot voetbalclubs.
Zij trainen hun bazen ook voor media-optredens: wat die bazen wèl en vooral niét moeten zeggen, hoe die bazen lastige vragen kunnen omzeilen en dat gaat zelfs zo ver dat zij adviseren welke kleding hun opdrachtgevers het beste kunnen dragen bij tv-optredens.
Over kleding: voorlichters weten de feiten vaak zodanig te verdraaien dat hun bazen er, zelfs bij slecht nieuws, nog zonder al te veel kleerscheuren vanaf komen. Daarom houden voorlichters zich graag op onder journalisten, doen zij graag of zij er bij horen: zij proberen journalisten aldoor te fêteren, zodat deze reporters hen gunstig gestemd zijn onder, voor hun firma, organisatie of instantie, ongunstige omstandigheden. Dat is hun hele taak!
Daarom dienen journalisten dat groeiende leger voorlichters altijd te wantrouwen. Zij bieden soms interessant tegenwicht en af en toe, als dat hun opdrachtgevers uitkomt, spelen zij journalisten strategisch of manipulatief nieuwtjes en primeurtjes toe. Een journalist met een serieuze taakopvatting doorziet die strategie en zal daar verstandig gebruik van maken, maar is natuurlijk nooit van zijn hoofdtaak af te brengen: de feiten presenteren en de macht controleren.
Wanneer de krant gaat klagen dat voorlichters, woordvoerders en andere officiële zegslieden zo slecht bereikbaar zijn voor nieuwtjes, dan is er wat goed mis. Bij de krant!
De krant moet om te beginnen zichzelf respecteren, is geen waakhond omdat ze zichzelf zo noemt. Een krant die gaat klagen als woordvoerders niet-thuis geven of onbereikbaar zijn, degradeert zichzelf tot een provinciaal keffertje zonder tanden, dat blaft naar voorlichters die niet terugbellen.
Misschien heeft die woordvoerderskrant z’n beste tijd gehad, of denk jij dat er nog hoop is?
Fijn weekeinde weer, Tina! Laat je nooit van de wijs brengen, ook niet door je toegenegen
Tinus.
Beste Tinus,
Gezien jou inhoudelijke bijdrage ligt er voor de woordvoerderkrant een pad klaar richting afgrond. En deze Doarpskrante fan Fryslân siert zich al langere tijd als brave borst.
Een enkele keer presenteerde dit blad een kritische bijdrage over een burgemeester in It Heitelân. LC-verslaggever Rixt Oenema had in de zomer van 2019 het lef om Jannewietske de Vries, de burgemeester van de gemeente Súdwest-Fryslân, onder vuur te nemen over haar falende optreden ten aanzien van Garden of Dance.
Terug naar de voorlichters, waarvan je de taken in ruime mate omschrijft. De scribent van jouw aangehaalde bijdrage in